Georg Wilhelm Friedrich Hegel :
“Dijalektika”
 |
| photo by @maridzola |
Georg Wilhelm Friedrich Hegel :(1770–1831) bio je jedan od najvažnijih nemačkih filozofa i predstavnik nemačkog idealizma. Njegovo delo imalo je ogroman uticaj na filozofiju, političku teoriju, teologiju, umetnost i istoriju. Rođen u Štutgartu, Hegel je svoju filozofsku misao gradio kroz dijalog sa Kantom, Fihteom i Šelingom, da bi na kraju izgradio jedan od najgrandioznijih filozofskih sistema u istoriji zapadne misli – sistem apsolutnog idealizma, u čijem središtu stoji upravo dijalektika kao motor svekolikog razvoja.
Hegelova dijalektika je jedan od njegovih najvažnijih filozofskih doprinosa i predstavlja način razmišljanja koji prikazuje kako se ideje razvijaju kroz sukobe i njihovo prevazilaženje. Za razliku od statičnog pogleda na istinu, Hegel je smatrao da je istina proces, a ne fiksno stanje. Istina se, po Hegelu, ne otkriva u jednoj tački, već se ona odvija, kreće, nastaje i razvija – baš kao i sam život, istorija i mišljenje. Dijalektika nije samo metoda mišljenja; ona je zakonitost po kojoj se kreće celokupna stvarnost – od prirode, preko ljudske svesti, pa sve do istorijskih epoha i duhovnih formi.
Osnovna struktura Hegelove dijalektike:
*Teza – početna tvrdnja ili ideja. To je prvi momenat, trenutak neposrednog postavljanja, gde se nešto javlja kao dato i samorazumljivo.
*Antiteza – negacija teze, suprotna tvrdnja ili ideja koja dolazi u sukob sa tezom. Bez ovog sukoba nema kretanja; antiteza razbija iluziju konačnosti teze i pokazuje njenu unutrašnju protivrečnost.
*Sinteza – prevazilaženje sukoba između teze i antiteze, stvaranje nove ideje koja u sebi sadrži i tezu i antitezu, ali na višem nivou razumevanja. Sinteza nije prost kompromis, već istinsko prevazilaženje (nemački: *Aufhebung*) – ona negira, čuva i uzdiže prethodne momente u jedno novo, bogatije jedinstvo. Taj proces se ne zaustavlja; ono što je sinteza u jednom ciklusu, u sledećem postaje nova teza, i tako se dijalektičko kretanje nastavlja u nedogled, ka sve potpunijem samosaznanju Duha.
Važno je napomenuti da Hegel retko koristi same termine *teza-antiteza-sinteza* u takvom shematizovanom obliku – tu formulaciju su kasnije popularizovali njegovi sledbenici i tumači – ali ona izvrsno oslikava suštinu njegovog dijalektičkog metoda. Za Hegela, protivrečnost nije mana mišljenja, već njegova pokretačka snaga; svaka pojava u sebi nosi klicu sopstvene negacije, i upravo kroz tu unutrašnju napetost dolazi do razvoja ka višim oblicima. Na taj način Hegel objašnjava i tok istorije, i razvoj umetnosti, i religije, i filozofije – sve su to etape kroz koje Apsolutni Duh postaje svestan samog sebe. - Maridzola
Posetite Instagram stranicu:
👇
Naletećete na pravu kolekciju, izvarednih, naslova. Prezentacija na blogu je deo rada sa autorkom rezenzija, uz dogovor, da ovde - na blogu - još više doprinesemo značaju odabranih književnih dela.
.jpg)
